اصول کلی اخلاقی نشر

نشر و چاپ

  • نشریه، مقاله‌­های علمی – پژوهشی مسئله‌محور و نوآورانه را نشر می­‌­دهد.
  • افراد فعال در نشریه (مدیر مسئول، سردبیر، اعضای هیئت تحریریه، دبیر تخصصی، مدیرداخلی، ویراستار و ناشر) قوانین و منشور اخلاقی نشریه را قبول‌­دارند. ارسال مقاله به نشریه بدین معنا است که نویسنده(گان) نیز  در قبول آن به توافق رسیده­­‌اند.
  • قوانین حق تکثیر و اقتباس از سایر آثار ادبی توسط نشریه رعایت­ می­‌شود و حق افراد در هنگام انتشار محفوظ­ می‌باشد. در این راستا، این نشریه با احترام به قوانین اخلاق در نشریات، تابع قوانین کمیتۀ اخلاق در انتشار (COPE) می‌­باشد و از آیین­‌نامه اجرایی قانون پیش­گیری و مقابله با تقلب در آثار علمی پیروی می­نماید. مقاله تهیهشده برای نشریه پژوهش­های مهندسی آب ایران باید:
  • به زبان فارسی یا غیرفارسی چاپ­نشده باشد،
  • در نشریه دیگری در حال داوری نباشند،
  • تمام اصول حرفه­ای و اخلاقی رعایت­شده باشد، و
  • تمام نویسندگان با ارسال مقاله به نشریه موافق باشند.

 

برای آشنایی با مفاهیم تقلب علمی و مصداق­های آن از لینک­های زیر بهره­ ببرید:

 

تصمیم‌گیری منصفانه درباره مقاله­‌ها

تصمیم­گیری درباره مقاله­ها در هر مرحله بدون توجه به نژاد، جنسیت، گرایش جنسی، باورهای مذهبی، قومی، شهروندی، و یا فلسفه سیاسی نویسندگان انجام­می­شود.

  

 محرمانه‌بودن اطلاعات

اطلاعات شخصی نویسندگان مقاله­ها در نزد تمامی افرادی که به  آن دسترسی دارند مانند سردبیر، اعضای هیات تحریریه و مدیر داخلی و اجرایی نشریه و سایر عوامل فعال (غیر از نویسنده مربوطه) مانند داوران، مشاوران، ویراستار و ناشر، امانت و کاملاً محرمانه­می­باشد و در هر زمانی از آن محافظت­می­شود.

 

رعایت منافع اشخاص

استفاده از نتایج تحقیقات سایرین با ارجاع­دهی و اجازه کتبی و صریح از نویسنده ممکن­می­باشد. 

 

وظایف سردبیر

  • سردبیر نشریه برای بهبود کیفیت نشریه فعالانه تلاش می‌کند.
  • سردبیر مسئول تصمیمگیری در خصوص انتشار مقالات ارسال شده به نشریه است.
  • بررسی مقالات از نظر همگامبودن با سیاستهای هیت تحریریه نشریه و مقیدبودن به قوانین تصویب شده از دیگر وظایف سردبیر محسوب می‌شود.
  • سردبیر باید مقاله را فقط از نظر محتوایی و بدون توجه به نژاد، جنسیت، باورهای مذهبی، قومی، شهروندی و یا جهتگیری سیاسی نویسندگان بررسی کند.
  • سردبیر و هر یک از اعضای هیئت تحریریه نباید هرگونه اطلاعاتی درباره مقاله ارائه شده را جز برای نویسنده مسئول، داوران، ویراستاران و ناشر فاش کنند.
  • فرایند داوری در این نشریه از نوع داوری دو طرفه خواهد بود به گونه‌ای که همانطور که داور برای نویسنده نامشخص است، داور نیز نویسنده را نمی‌شناسد.
  • سردبیر نمی‌تواند موارد منتشر نشده در مقاله‌های ارسالی را بدون اجازه کتبی از نویسنده آن، استفاده کند.


وظایف داوران

  • داوران در بررسی کیفی، محتوایی و علمی مقاله­ها، به سردبیر نشریه یاری می­رسانند و یا از طریق ارتباط اعضای تحریریه با نویسنده محترم به بهبود و ارتقاء کیفی و محتوایی مقاله­ها کمک می­کنند.
  • تمامی اطلاعات موجود در مقالات باید برای داور محرمانه تلقی شود و جز افرادی که به وسیله‌ی سردبیر مجاز شناخته شده است، نباید به شخص دیگری نشان داده یا در مورد آن بحث شود.

داوران انتخاب­شده می­بایست بعد از بررسی اولیه، بلافاصله سردبیر نشریه را در جریان نتیجه آن قرار دهند که شامل:

  • عدم داوری مقاله به دلیل نبودن موضوع مقاله در حوزه کار داور، کمبود وقت یا... است.
  • داوری همراه با تاخیر به دلیل شلوغبودن وقت، عدم دسترسی به امکانات کافی و... است
  • داوری مقالات باید بر اساس مستندات علمی و استدلال کافی باشد و با وضوح و روشنی بیان شود و از اعلام نظر سلیقهای و شخصی در داوری مقالات خودداری شود.
  • داوری مقاله­ها می­بایست بر اساس مستندات علمی و استدلال کافی باشد، با وضوح و به­روشنی بیان­شود و این مدارک به نشریات و نویسندگان ارائه­شود. داور از اعلام نظر سلیقه­ای، شخصی، نژادی، مذهبی و غیره در داوری مقاله­ها خودداری­ کند.
  • اطلاعات ویژه و یا ایده‌های به دست آمده در هنگام داوری باید مخفی نگه داشته شود و نباید برای منفعت شخصی از آن استفاده شود.
  • هر داوری که احساس ­کند فاقد صلاحیت لازم برای بررسی یک اثر پژوهشی است، به هر دلیلی اعم از نبودن موضوع مقاله در حوزه کاری وی و یا طولانی شدن فرآیند داوری به­دلیل کمبود وقت یا عدم دسترسی به امکانات کافی و ...، باید طی سه روز پس از دریافت مقاله مراتب را به سردبیر اطلاع­ و از داوری مقاله انصراف ­دهد.
  • توجه به منابع استفاده شده در مقاله از دیگر وظایف داوران است. کلیه تحقیقات، موضوعات و نقل­قول­هایی که در مقاله استفاده­ شده است، باید با ارجاع­دهی کامل به مراجع همراه باشد.
  • داوران، مقالاتی که منافع اشخاص، موسسات و شرکت‌های خاصی به وسیله آن حاصل ­می‌شود و یا روابط شخصی در آن مشاهده ­می­شود را نباید برای داوری قبول­ کنند.

 

وظایف نویسندگان

  • نویسندگان مقاله‌های پژوهشی باید علاوه بر یک گزارش دقیق از کار انجام شده، یک بیان علمی خوب از اهمیت آن را نیز ارائه دهند.
  • نویسندگان می­بایست مقاله­ها را:
    1. به صورت علمی و منسجم، مطابق استاندارد نشریات آماده ­کنند،
    2. روش به کار رفته در مقاله را با دقت و عینی بیان و داده­ها را به­صورت صحیح گزارش ­کنند،
    3. از طریق ارجاع­دهی کامل، حقوق سایر اشخاص در مقاله را رعایت­ نمایند،
    4. از ابراز موضوعات حساس و غیراخلاقی، سلیقه­ای و شخصی، نژادی، مذهبی، اطلاعات جعلی و نادرست، و
    5. از ترجمه و استفاده از آثار دیگران بدون ارجاع در مقاله خودداری­ کنند.
  • مقالات باید با جزئیات کافی و مرجع باشد تا به دیگران اجازه تکرار کردن آنرا بدهد. اظهارات جعلی و نادرست، غیراخلاقی بوده و غیرقابل قبول است.
  • ارائه همزمان یک مقاله به چند نشریه و یا ارائه مقالات منتشر شده و یا پذیرش شده در سایر نشریات خلاف قوانین است.
  • مقالات ارائه شده به وسیله‌ی نویسندگان باید کار خود نویسنده ارائه کننده مقاله بوده و هرگونه استفاده از تحقیقات سایر افراد با ذکر منبع در مقاله آورده شود.
  • از تمام کسانی که سهم قابل توجهی در انجام کار دارند، به عنوان نویسندگان مشترک نام برده شود و یا به عنوان همکاران از آنها قدردانی شود.
  • نویسنده اصلی باید اطمینان حاصل کند که نام تمام نویسندگان مشترک، در مقاله گنجانده شده  و تمام نویسندگان مشترک نسخه نهایی مقاله را دیده و به تایید آنها رسیده است و برای ارائه آن به مجله برای انتشار موافقت دارند.
  • نویسنده در هر زمانی که متوجه هرگونه خطا و بی دقتی در مقاله خود شود، سردبیر مجله یا ناشر را در جریان آن قرار داده و نسبت به اصلاح آن اقدام نموده و یا مقاله را بازپس گیرد.

 

  • ارائه مقاله‌­های علمی و استاندارد

نویسندگان می­بایست مقاله­ها را به صورت علمی و منسجم، مطابق استاندارد نشریات آماده­ کنند. روش به کار رفته در مقاله را با دقت و عینی بیان و داده­ها به­صورت صحیح گزارش­ کنند. از طریق ارجاع­دهی کامل، حقوق سایر اشخاص در مقاله  را رعایت­ نمایند. از ابراز موضوعات حساس و غیراخلاقی، سلیقه­ای و شخصی، نژادی، مذهبی، اطلاعات جعلی و نادرست، و ترجمه از آثار دیگران بدون ذکر عنوان در مقاله خودداری­ کنند.

 

  • اصالت مقاله ارائه شده

مقاله­های ارائه شده توسط نویسندگان می­بایست کار خود نویسنده ارائه­ کننده مقاله باشد و هرگونه استفاده از تحقیقات سایر افراد با ذکر منبع در مقاله آورده­ شود.

 

  • عدم انتشار همزمان یک مقاله و یا مقاله پذیرش و چاپ­ شده

ارائه همزمان یک مقاله به چند نشریه و یا فرستادن مقاله­های منتشر­شده یا پذیرش­شده به سایر نشریات خلاف قوانین است.

 

  • ذکر ارجاع‌دهی مناسب

ارجاع­دهی شامل ذکر کلیه کتاب­ها، نشریات و پایگاه­های اینترنتی و سایر تحقیقات اشخاص در کتاب­نامه است.

 

  • ذکر فرد مسئول و همکاران در مقاله و دقت در عدم وجود اسامی غیرمرتبط

فرد مسئول مقاله کسی است که در تهیه، آماده­سازی، طراحی و اجرای مقاله سهم عمده را به­عهده داشته است و سایر نویسندگان نیز به عنوان همکار در مقاله ذکر می­شوند و نویسنده اصلی مقاله می­بایست نسبت به وجود نام و اطلاعات تمامی نویسندگان و عدم وجود نامی غیر از نویسندگان مقاله اطمینان ­حاصل­کند. همچنین کلیه نویسندگان مقاله را مطالعه و نسبت به ارائه آن به نشریه به­توافق رسیده باشند.

 

  • ذکر پشتیبان‌های مالی

نویسندگان می­بایست کلیه پشتیبان­های مالی مقاله خود را نیز معرفی ­نمایند.  

 

  • اعلام وجود خطاهای اساسی در مقاله‌­ها

نویسنده در هر زمانی که متوجه هرگونه خطا و بی‌دقتی در مقاله خود شود می­بایست نشریه را در جریان آن قرار­ دهد، نسبت به اصلاح آن اقدام و یا مقاله را بازپس­گیرد.