پژوهش های مهندسی آب ایران

پژوهش های مهندسی آب ایران

تغییرات طول وعمق جت جریان رویه‌ای درمدل سرریز پلکانی با نصب آستانه‌های نصف کف پله

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشگاه شهید مدنی آذربایجان - گروه مهندسی عمران - تبریز - ایران
2 استاد بازنشسته دانشکده فنی - مهندسی عمران دانشگاه تبریز
3 گروه مهندسی آب- دانشگده کشاورزی- دانشگاه تبریز - تبریز - ایران
چکیده
در جریان رویه‌ای، تمامی پله‌های سرریز پلکانی در زیر سطح آب مستغرق می‌شوند و محققین عواملی مانند ارتفاع، تعداد، شیب و آستانه روی پله‌ها را در رفتار هیدرولیکی جریان مؤثر دانسته‌اند. در این تحقیق، تغییرات طول و عمق جت جریان رویه‌ای با نصب آستانه‌هایی به ارتفاع نصف کف پله در مدل فیزیکی سرریز پلکانی سد سیاه‌بیشه بالا با شیب 33 درصد و 61 پله در مقیاس 1:15 مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان داد که تغییرات طول و عمق جت جریان رویه‌ای تابع عواملی از جمله دبی، ارتفاع و عرض آستانه، عدد آبشار و ضریب شکل آستانه است. همچنین ارتفاع بهینه آستانه که بیشترین تأثیر را بر تغییرات طول و عمق جت دارد تعیین شد. بر اساس یافته‌ها، نصب آستانه نسبت به حالت بدون آستانه باعث افزایش 16 تا 44 درصدی در طول جت جریان رویه‌ای در دبی‌های مختلف می‌شود. علاوه بر این، عمق جت جریان رویه‌ای نیز 27 تا 109 درصد افزایش می‌یابد. تغییرات ایجادشده در طول و عمق جت جریان رویه‌ای موجب تغییر نوع جریان، افزایش هواگیری، افزایش عمق آب در حوضچه پله و تولید حباب‌های ریز هوا در جریان می‌گردد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 18 مرداد 1405