پژوهش های مهندسی آب ایران

پژوهش های مهندسی آب ایران

بررسی اثر اجرای شبکه فاضلاب شهری بر دینامیک جریان آب زیرزمینی (مطالعه موردی: شهر کرمان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری سازه‌های آبی، گروه مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنرکرمان، کرمان، ایران
2 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
3 بخش مهندسی عمران، دانشگاه شهید باهنر کرمان
چکیده
تأثیر تغییر اقلیم، کاهش بارندگی و خشکسالی بر منابع آب‌های سطحی و زیرزمینی، به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک، منجر به برداشت بی‌رویه از آبخوان‌ها شده است. آبخوان دشت کرمان نیز از جمله نواحی است که طی این سال‌ها افت شدید سطح آب زیرزمینی را تجربه می‌کند. این در حالی است که تأمین آب مصارف مختلف کشاورزی، صنعت و شرب منطقه از این آبخوان می‌باشد. در پژوهش حاضر مدل‌سازی 22 ساله تراز آب زیرزمینی دشت با استفاده از نرم‌افزار GMS مدل عددی MODFLOW ارائه و وضعیت تراز آب در سال‌های آتی تا رسیدن به سنگ کف دشت جهت بهبود مدیریت و تصمیم‌گیری در زمان بحران پیش‌بینی شده است. مطابق نتایج مدل‌سازی سال‌های 2002 تا 2024 بیشترین میزان افت در نواحی غربی و شرقی سالانه 23/1 متر و کمترین میزان افت در مرکز و جنوب آبخوان سالانه 27/0 متر مشاهده شد. مطابق پیش‌بینی تراز برای یک دوره 10 ساله، حداکثر میزان افت در شرق و جنوب شرقی آبخوان سالانه 2 متر و حداقل آن 78/0 متر در بخش مرکزی، شمال شرقی و جنوب آبخوان است. همچنین بررسی‌ها نشان داد عدم زه‌کشی طبیعی فاضلاب توسط چاه‌های جذبی موجود در منطقه، اجرای شبکه جمع آوری فاضلاب شهری کرمان و انتقال آن به خارج از محدوده موجب افزایش 11% شیب افت تراز آب زیرزمینی در هر ماه شده و زمان رسیدن به سنگ کف و خشکی زودهنگام چاه‌های آب منطقه حدوداً 12 سال آینده پیش‌بینی شده است. این عامل کشاورزی منطقه را به شدت تحت تأثیر خواهد گذاشت.
کلیدواژه‌ها

موضوعات