پژوهش های مهندسی آب ایران

پژوهش های مهندسی آب ایران

تاثیر دانه‌بندی رسوبات پایین‌دست بر نیمرخ آبشستگی سازه‌های ترکیبی سرریز و دریچه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آب، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
چکیده
جهت به حداقل رساندن مشکلات در سرریزها و دریچه‌ها و همچنین جهت بالا بردن مزایای آن‌ها می‌توان از سازه ترکیبی سرریز – دریچه استفاده کرد به طوری که در یک زمان، جریان آب بتواند هم از روی سرریز و هم از زیر دریچه عبور نماید. پژوهش حاضر به-منظور بررسی تاثیر دانه‌بندی رسوبات پایین‌دست بر نیم‌رخ آبشستگی سازه‌های ترکیبی سرریز و دریچه صورت گرفته است. گستره تغییرات عدد فرود به ازای تغییرات ds/H نسبت به تغییرات دبی در عمق پایاب‌های مختلف حاکی از آن است که با کاهش دبی، روند افزایشی تغییرات ds/H ابتدا با شیب تند و سپس ملایم حفظ می‌شود. تغییرات عدد فرود نسبت به روند Ws/H نیز در دبی-های مختلف آزمایش شده نشان داد که عدد فرود در ابتدا سیر صعودی نسبت به این پارامتر بی‌بعد داشته ولی از نقطه مربوط به تغییر طیف، روند کاهشی با شیب تندی به ازای هر سه دبی آغاز می‌گردد. نکته حائز اهمیت این است که در مقادیر انتهایی به ازای هر سه دبی، این پارامتر به طور تقریبی به محل یکسانی ختم می‌گردد. این مهم ناشی از اثرگذاری زیاد عرض مجرا به ازای تغییرات دبی می‌باشد. تغییرات مقادیر اندازه‌گیری شده فوق با تغییر اندازه رسوبات مربوط به بستر و همچنین اعمال دبی‌های یکسان مجدد اندازه‌گیری و مورد بررسی واقع گردید. با افزایش اندازه ذرات رسوبی، علی‌رغم جزئی بودن برخی از تغییرات، اثرگذاری پوشش زرهی در بستر در اندازه‌های بزرگ‌تر افزایش یافته که امکان کنترل بهتر بر عملکرد آبشستگی را منجر می‌گردد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات