پژوهش های مهندسی آب ایران

پژوهش های مهندسی آب ایران

بررسی چالش‌های اصلی آب ایزان و چشم‌انداز آینده

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استاد، گروه سازه های آبی، دانشکده مهندسی آب و محیط زیست، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
چکیده
کشور ایران به دلیل قرار گرفتن بین مدار 25 تا 40 درجه کره زمین؛ یعنی دالان خشک و نیمه‌خشک زمین نسبت به سایر نقاط زمین از کمبود نزولات آسمانی رنج می‌برد. در اثر افزایش جمعیت و عدم مدیریت صحیح منابع آب، مشکلات و چالش‌های متعددی بروز کرده که موجودیت کشور باستانی ایران را به خطر انداخته است. هرچند چالش‌های قابل‌بحث و بررسی کشور زیاد است، در این پژوهش، چشم‌انداز آینده کشور با توجه به ده چالش اصلی و مهم شامل: 1) تغییر اقلیم و تشدید پدیده‌های حدی هیدرولوژیکی (خشک‌سالی و سیل)، 2) ناترازی منابع و مصارف آب در کشور، 3) اولویت‌بندی غیر صحیح در تخصیص آب به بخش‌های مختلف مصرف، 4) وضعیت استفاده از آب‌های زیرزمینی، 5) سدسازی، 6) بهره‌وری آب در بخش کشاورزی، 7) تامین حق‌آبه تالاب‌ها، 8) انتقال بین حوضه‌ای آب، 9) حکمرانی نامطلوب آب در کشور و 10) چالش آب‌های مرزی، در حد اختصار بیان‌شده است. بررسی کلی روند مدیریت آب کشور نشان می‌دهد که از ده چالش موردبررسی دو چالش تغییر اقلیم و تشدید پدیده‌های حدی هیدرولوژیکی و حکمرانی نامطلوب آب در کشور چشم‌اندازی بدون تغییر محسوس خواهند داشت و سه چالش اولویت‌بندی غیر صحیح در تخصیص آب به بخش‌های مختلف مصرف، بهره‌وری آب در بخش کشاورزی و تامین حق‌آبه تالاب‌ها، بهبود بطئی را تجربه خواهند کرد؛ اما سایر چالش‌ها متاسفانه سمت و سویی به‌سوی بدتر و بحرانی‌تر شدن را خواهد پیمود.
کلیدواژه‌ها

موضوعات